Schrijven met AI: bedreiging of hefboom?

Generatieve AI daagt het schrijfonderwijs fundamenteel uit. Studenten gebruiken het massaal, terwijl docenten worstelen met vragen rond leerwinst en evaluatie. Toch hoeft GenAI geen bedreiging te zijn: het ondersteunt het schrijfproces en verhoogt de schrijfkwaliteit. Door GenAI doelgericht in te zetten trainen studenten specifieke vaardigheden, krijgen ze meer inzicht in hun taalgebruik en inhoudelijke onderbouwing. Ze leren kritischer kijken naar hun eigen teksten en hun schrijfmotivatie neemt toe. Met een doordachte aanpak van de docent worden meer doelstellingen bereikt én valide geëvalueerd. Tijdens deze presentatie wordt de aanpak van een pilootproject in enkele (talige en minder talige) bacheloropleidingen bij Howest toegelicht. Je gaat naar huis met direct inzetbare didactische inzichten en werkvormen om GenAI bewust en kritisch te integreren in schrijfonderwijs, inclusief handvatten voor evaluatie. De aanpak biedt concrete aanknopingspunten voor andere onderwijscontexten.

AI in dienst van het literatuurgesprek

Lezen staat onder druk. De constante stroom prikkels en de hyperattentie die technologie uitlokt, maken het moeilijk om bij een tekst te blijven, terug te bladeren en je te laten meevoeren. Toch kunnen we diezelfde technologie slim inzetten. We houden ze weg uit het hart van de leeservaring en brengen ze naar de marges van de les, waar ze kan ondersteunen, verrijken en de weg wijzen bij de voorbereiding en bij de reflectie in het gesprek achteraf.
We vertrekken bij het willenwetenvirus: hoe maak je leerlingen zo nieuwsgierig dat ze een tekst écht willen lezen? Het dialogische literatuuronderwijs vormt de rode draad, want lezen blijft een gesprek met de tekst, de auteur en met elkaar. Onderweg staan we stil bij zinvolle ondersteuning en bij valide evalueren in het AI-tijdperk.
Een korte blik op vibecoding sluit af en laat zien hoe AI je werk niet alleen versnelt maar ook je vak verdiept. Het scherm gaat dicht, het boek gaat open. AI reist mee als bagagedrager, niet als gids.

Digitale geletterdheid onderwijzen in po en vo.

De digitale geletterdheid die kinderen en jongeren nodig hebben ziet er heel anders uit dan 10 jaar geleden. Het is niet meer vooral een knoppencursus, maar vergt inzicht in de belangen achter de digitale wereld, en bewustwording van de rol van algoritmes in de sturing van ons gedrag. Het vergt het leren opnemen van een kritische rol. De boodschap is niet dat we zijn overgeleverd aan technologie omdat het er nou eenmaal is. Integendeel, leraren, jongeren en kinderen hebben daar eigen beslissingskracht in. Hoe ziet zulk onderwijs eruit? Wat zijn prioriteiten? En wat niet? En wat zijn daarvoor geschikte en minder geschikte didactieken op basis van onderzoek?

 

Nieuwe digitale geletterdheid in tijden van AI. Wat is de uitdaging, wat is nieuw en hoe onderwijzen wij dat?

Sinds genAI overal beschikbaar is, is er in korte tijd veel veranderd. De oude definitie van digitale geletterdheid is niet meer voldoende. Leerlingen gebruiken AI veel te makkelijk en denken steeds minder na: luiheid en onverschilligheid. Zij missen ook noodzakelijke kennis, vaardigheden om goed met AI te kunnen omgaan. Zij hebben problemen, maar ook wij in het onderwijs. Wat kunnen/ weten leerlingen/ studenten niet meer, wat zijn de noodzakelijke aanvullingen van geletterdheid. Gelukkig is er steeds meer bekend over die nieuwe kennis en vaardigheden.
En hoe onderwijzen wij dat? Tips en strategieën.
En: is waarheid misschien dood?