Meertaligheid & inclusie

Zaterdag 29 november

09.30 u. - Annelies Stiers

Een rijke taalbasis voor elke kleuter: inclusieve praktijken

Een goede beheersing van het Standaardnederlands is de sleutel tot persoonlijke groei, kennisverwerving, creativiteit en verbondenheid in een diverse samenleving. Inclusie betekent dat elke kleuter erbij hoort en volwaardig kan participeren. De didactische aanpak van het onderzoeksproject Taalrijk Kansrijk van PXL-Education Research sluit mooi aan bij de Vlaamse minimumdoelen voor luisterbegrip en spreken, en integreert inclusieve praktijken. Leerkrachten en ouders leren hoe ze kleuters kunnen stimuleren om te reageren op een verhaal en hoe ze met hen taalrijk communiceren aan de hand van praatplaten, rekening houdend met diversiteit. Taalrijke kansen bouwen we in een drietrap op: van MEER talig vertellen samen met ouders, over MEER talig praten tot het benutten van alledaagse MEER talige kansen in de klas én thuis, met aandacht voor inclusie. In dit praktijkonderzoek werkten onderzoekers samen met kleuterscholen en ouders om wetenschappelijk onderzoek te vertalen naar een concrete en haalbare totaalaanpak om zo de toekomstkansen van kleuters te vergroten, met een focus op inclusie.

10.30 u. - Marianne Vonck

Literatuur voor prille taalleerders: De vos reynaert - Een inclusieve benadering

Het verhaal van Reynaert de Vos zit stevig verankerd in onze literatuur en in onze taal. De vos laat sporen na in onze woordenschat, in onze beeldspraak, in onze straten, parken en pleinen. Het is een verhaal dat we graag delen: kinderen krijgen een aangepaste versie, poëzieliefhebbers krijgen het verhaal in gedichten, er zijn stripuitgaven voor de liefhebbers en talloze hertalingen van het verhaal. Ook wie het Nederlands nog maar pril aan het ontdekken is, heeft recht op dit verhaal. Het Reynaertgenootschap stelt zich tot doel het verhaal van Reynaert levend te houden en biedt een vertaling op A2-niveau aan, gericht op laaggeletterden. In deze presentatie stellen we het boekje voor en delen we didactische suggesties om het verhaal inclusief te benaderen. Elke deelnemer ontvangt het boekje “Iedereen Reynaert” en kan onmiddellijk aan de slag met het didactische materiaal.

 

11.00 u. - Cynthia Groff

Perspectiefwisseling en de taalontwikkeling van meertalige kinderen: Inclusie als sleutel

Ouderbetrokkenheid is cruciaal voor de taalontwikkeling van jonge kinderen, maar voor ouders met lage basisvaardigheden kan dit een uitdaging vormen. Daarom wordt ingezet op gezinsgerichte programma’s zoals Thuis in Taal die de taalontwikkeling van jonge kinderen bevordert. Hoe betrek je ouders bij de taalontwikkeling van hun kinderen, op een manier die inclusief is? En wat werkt voor welke doelgroep? Hoe toon je respect voor de verschillende talen en vaardigheden die ouders wel meenemen?Een andere taal spreken hoeft geen belemmering te zijn voor ouder-kind interactie of voor (meertalig) taalontwikkeling. Onderzoek laat steeds meer de voordelen zien van meertaligheid: cognitief, academisch, socio-emotioneel; individueel en voor de maatschappij. Er is echter vaak weinig begrip voor de voordelen van meertaligheid en een meertalige opvoeding; eentalige perspectieven zijn vaak onbewust en kunnen zelf belemmerend zijn voor kwetsbare gezinnen. Door interviews meet meertalige ouders onderzoeken wij de verschillende perspectieven over ouder-kind interactie en het omgaan met meertaligheid, met een focus op inclusie. Met inzichten uit de literatuur, voorbeelden van de Thuis in Taal aanpak, en resultaten van ons onderzoek hopen we in gesprek te gaan over opvattingen en omgaan met meertaligheid in de Nederlandse context; en het belang van samenwerking tussen ouders en professionals om inclusie te bevorderen.